Zmiana w prawie konsumenckim od 01.01.2021 r.

2021-02-05 08:18

Wraz z początkiem nowego roku weszły w życie zmiany w prawie konsumenckim. Nowelizacja dokonana ustawą z dnia 31 lipca 2019 r. o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia obciążeń regulacyjnych) obejmuje m.in. Kodeks cywilny i ustawę o prawach konsumenta. Jedną z najbardziej doniosłych zmian jest objęcie ochroną przewidzianą dla konsumenta takiego przedsiębiorcy, który zawiera z innym przedsiębiorcą umowę związaną wprawdzie bezpośrednio z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą lub zawodową, lecz nieposiadającą dla niego charakteru zawodowego.

Zmiany w Kodeksie Cywilnym

Nowelizacja kodeksu cywilnego wprowadza jeden nowy przepis – art. 3854. Zgodnie z wprowadzoną regulacją przepisy art. 3851-3853 stosuje się do osoby fizycznej zawierającej umowę bezpośrednio związaną z jej działalnością gospodarczą, gdy z treści tej umowy wynika, że nie posiada ona dla niej charakteru zawodowego, wynikającego w szczególności z przedmiotu wykonywanej przez nią działalności gospodarczej, udostępnionego na podstawie przepisów o CEiDG. Tym samym przedsiębiorcy zostają objęci faktycznie ochroną przewidzianą dla konsumentów. Co w praktyce oznacza zastosowanie wspomnianych przepisów do przedsiębiorcy? Otóż w zostanie on objęty ochroną w zakresie niedozwolonych postanowień umownych (klauzul abuzywnych). Chodzi o takie postanowienia umowy zawieranej z konsumentem, które nie zostały uzgodnione indywidualnie, tj. takie, na których konsument nie miał rzeczywistego wpływu. Jeśli druga strona twierdzi, że postanowienie zostało uzgodnione indywidualnie, powinna to udowodnić. Wspomniane postanowienia nie wiążą konsumenta, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy. Ograniczenie nie dotyczy postanowień określających główne świadczenia stron, w tym cenę lub wynagrodzenie (o ile zostały sformułowane w sposób jednoznaczny). Oceny zgodności postanowienia umowy z dobrymi obyczajami dokonuje się według stanu z chwili zawarcia umowy. Bierze się wówczas pod uwagę treść umowy i okoliczności jej zawarcia. Należy przy uwzględnić umowy pozostające w związku z umową obejmującą postanowienie będące przedmiotem oceny. Ustawodawca zaproponował (w art. 3853) przykładowy katalog niedozwolonych postanowień umownych. Klauzule te nie są bezwzględnie zakazane, lecz objęte domniemaniem sprzeczności z dobrymi obyczajami. Ocena bowiem musi być dokonywane w odniesieniu do konkretnych postanowień w odniesieniu do wzorca i powiązanych z nim umów.

Odstąpienie od umowy na podstawie ustawy o prawach konsumenta

W ustawie o prawach konsumenta dodano nowy przepis art. 38a. Podmiot, którego przepis ma dotyczyć, został określony w identyczny sposób jak ma to miejsce w kodeksie cywilnym. Na mocy nowej regulacji, zastosowanie do tego podmiotu mają przepisy rozdziału 4 ustawy, zatytułowanego „Prawo odstąpienia od umowy", tj. przepisy art. 27-38. Przyjrzyjmy się zatem, jakie prawa na mocy nowelizacji uzyskuje przedsiębiorca, który wprawdzie zawiera umowę bezpośrednio związaną z jej działalnością gospodarczą, ale która nie posiada dla niego charakteru zawodowego.

Podmiot taki może odstąpić od umowy zawartej na odległości lub poza lokalem przedsiębiorstwa drugiej strony. Nie musi podawać przyczyny odstąpienia i nie ponosi kosztów (z wyjątkami poniżej). Musi jedynie uczynić to w terminie 14 dni od daty zawarcia umowy, składając przedsiębiorcy oświadczenie o odstąpieniu od umowy – do zachowania terminu wystarcza, że wyśle go przed jego upływem. Oświadczenie można złożyć na formularzu, stanowiącym załącznik do ustawy. Termin, o którym mowa ulega przedłużeniu aż 12 do miesięcy od dnia upływu ww. 14-dniowego terminu, jeśli przedsiębiorca (druga strona umowy) nie poinformował konsumenta o prawie odstąpienia od umowy. Przedsiębiorca może naprawić swój błąd i przekazać konsumentowi brakującą informację w trakcie biegu wspomnianego 12-miesięcznego terminu. Od tego momentu zaczyna dla konsumenta biec termin 14 dni na odstąpienie od umowy.

Skutkiem odstąpienia od umowy jest uznanie jej za niezawartą, chyba że oświadczenie o odstąpieniu dotarło do przedsiębiorcy zanim ten przyjął ofertę – w takim przypadku oferta przestaje wiązać. Wygasają też powiązane z umową główną umowy dodatkowe zawarte przez konsumenta, jeśli na ich podstawie świadczenie jest spełniane przez przedsiębiorcę lub osobę trzecią na podstawie porozumienia z przedsiębiorcą.

Info. Powiatowy Rzecznik Konsumentów w Łosicach

Wróć